• 27
    شوبات

    فاشیزم چییە؟

    ~ جۆن برۆیش، پڕۆفیسۆری یاریدەدەر وەرگێڕانی لە ئینگلیزییەوە: کەمال چۆمانی لەو رۆژەوەی دۆناڵد تڕامپ بوە سەرۆکی ئەمریکا، مێژوناسان گفتوگۆی ئەوەیان دەستپێکردوە ئاخۆ تڕامپ فاشیستە. وەک مامۆستایەکی مێژوی جەنگی جیهانی دوەم کە دەربارەی فاشیزمی نوسیوە، بەگشتیی ئەوەم بینیوە کە مێژوناسان هاوڕان لەسەر پێناسەیەکی هاوبەش بۆ چەمکی فاشیزم. بە لەبەرچاوگرتنی بەکارهێنانی هەنوکەی چەمکەکە -هەروەها هەندێجاریش بەهەڵە-بەکارهێنانی- پێموایە گرنگە ئەوە جیابکەینەوە کە چی ...
  • 2
    شوبات

    بەر لەوەی زۆر درەنگ بێ

    کەمال چۆمانی لەو دابەشبون و ئالنگارییانەی بەردەم سیاسەت و هێزە دیموکراتخواز و ریفۆرمیستەکان، پێویستمان بەوە هەیە قوڵتر بیربکەینەوە و دورتر بڕوانین نەک بۆ بەرژەوەندییە کەسیی و حیزبییەکان دەرفەت بدەینە تاکڕەویی مەسرور بارزانیی بەتەواوی خۆی بسەپێنێت. دەکرێت بۆ ئێمە بگەڕێینەوە کۆنسێپتی “بلۆکی مێژویی” ئەنتۆنیۆ گرامشیی بۆ رزگاربون لە تاکڕەویی و رێگرتن لێی. دەتوانین سود لە ئەزمونی هەرە نزیکی حیزبی دیموکراتی ئەمریکیی ...
  • 30
    کانونی دووهەم

    “سەرۆک” و شکۆی نەتەوە؛ وتەیەک لەسەر کورتە فیلمەکەی “سەرۆک”

    دانا نازەنین “شکۆ” چەمکێکی ئەبستراکتی کۆمەڵایەتی مێژووییە، بەبێ کۆمەڵگە و ئەوانی تر نەبوە، کاتێک مرۆڤ دەبێتە بونەوەرێکی کۆمەڵایەتی ئەم چەمکە وەک چەمکێکی ئایدیاڵی و ئەبستراکتی سەرهەڵئەدات، مرۆڤ هەمیشە ویستویەتی ئەم چەمکە لەئەبستراکتەوە بکاتە بەرجەستە لە شێوە و فۆڕمی جیاجیادا، بۆیە ئەم چەمکە لە دەرکەوتە و بەرجەستەبوندا، فرە ڕەهەندە، هەرجارە و لە بویەکدا خۆی بەیاندەکات؛ کاهین، دین، نەتەوە، خێڵ، ئاژەڵ، ڕەگەزێکدا ...
  • 24
    کانونی دووهەم

    دۆکیومێنت: وەزارەتی بەرگریی تورکیا “تەگبیری شەڕی پەکەکە و حکومەتی هەرێم” دەکات

    تایبەت بە کوردستان تایمز وەزارەتی بەرگریی تورکیا لە پڕۆژەی بودجەی پێشنیازکراوی ساڵی ٢٠٢١دا بۆ یەکەمجار “تەگبیری شەڕی نێوان حکومەتی هەرێمی کوردستان و پەکەکە” دەکات. کوردستان تایمز لە سەرچاوەیەکی تایبەتەوە چەند پەرەگرافێکی لە بودجەوە بەدەستگەییشتون کە تێیدا وەزارەتی بەرگریی تورکیا نەخشەکانی “بنبڕکردنی تیرۆر لە سوریا و باکوری عێراقدا” خستونەتەڕو. لە چەند رۆژی رابردودا هوڵوسی ئاکار وەزیری بەرگریی تورکیا گەیشتە بەغداد و ...
  • 22
    کانونی دووهەم

    سەرۆک جۆ بایدن چی بۆ کورد پێیە؟

    وینثرۆپ رۆجەرز، تایبەت بۆ کوردستان تایمز وەرگێڕانی: رێنوار نەجم دوای چوار ساڵی سەخت لە مامەڵەکردنی لەگەڵ ترەمپ لە کۆشکی سپی، چاوەڕوانییەکان بۆ ئەوەی بایدن وەک سەرۆک دەیکات و دەیڵێت زۆر بەرز دەڕۆن. بۆ زۆرێک، لەنێویاندا کورد، هەڵبژاردنی نوێنەری دیموکراتەکان هەلێکە بۆ دەستپێکێكی نوێ. بایدن مێژوویەکی هەیە لە دەربڕینی هاوسۆزی بۆ کورد؛ لە ڕاستیدا دەزگایەکی توێژینەوە (Think Tank)ـی ئەمەریکی پێشبینی دەکات ...
  • 11
    کانونی دووهەم

    رادەستکردنەوەی چالاکانی ئیگۆر لە تورکیا بەرانبەر پێکوتەی چینیی بۆ کۆرۆنا؟

    د. مەدیحە سۆفی سیاسەتی کڕین و فرۆشتن لای ئۆردوگان، لەسەر پێوەری فرۆشتنی بەها مرۆڤایەتیەکان، کڕینی بەرژەوەندیە ڕەگەزپەرستیەکانی و پتەوکردنی پێگەی دەسەڵاتدارێتی خۆیەتی، ئەم سیاسەتی کڕین و فرۆشتنەش، نەك هەر لە تورکیا بەڵکو لە سنووری دەسەڵاتی ئیمپڕاتۆری عوسمانیدا دەگوزەرێ، ئۆردوگان ئەو دیکتاتۆرەی، سڵ لە هیچ هەنگاوێکی شەڕانگێزی و دژە مرۆڤایەتی ناکاتەوە، سڵ لە سوتانی دایك و مناڵ ناکاتەوە بۆ گەیشتن بەو ...
  • 30
    کانونی یەکەم

    بنەماڵە هاوبەرژەوەندییەکانی کوردستان بەتەمای چین؟

    ئاراس مەسفی کێشەی ئابوری نێوان هەولێر و بەغداد لەوە گەورەترە لە چەند بەرمیلێکی نەوت و خاڵە سنورییەکان بچوکبکرێتەوە. کێشەکان جگە لەوەی چڕبونەوەی تێکهەڵکێشێکی ئاڵۆزی بەرژوەندییە ئابورییەکانی لایەنە ناوخۆیی و دەرەکییەکانە کە لە ململانێیەکی سەختدان بۆ راگرتن و زیادکردنی هەژمون و بەرژەوندی و دەستەڵات لە گۆرەپانی سیاسیی عێراق، رەهەندی ستراتیژی و سیاسیی ناوخۆیی و ناوچەیییان وەرگرتوە. بۆیە پارتی راستدەکات کە دەڵێت ...
  • water conflict
    22
    کانونی یەکەم

    شەڕی ئاو لە میزۆپۆتامیا

     مەدیحە سۆفی ده‌کرێ هێرشی ئیسرائیل بۆ سه‌ر به‌رزایه‌کانی جۆلان و داگیرکردنی له‌ ساڵی 1967دا کە عەرەب بە (نکسة حزیران) ی ناوزەدە کردووە و ئیسرائیل پێی دەڵێ (شەڕی شەش ڕۆژەکە)، به‌ یه‌که‌م شه‌ڕی ئاو لە جیهاندا ئاماژەی پێ بکرێ، ئیسرائیل هه‌ر له‌ سه‌ره‌تاوه‌ ئاسایشی نیشتیمانی خۆی به‌ دابینکردنی ئاو پێوه‌ر کردووه‌، چون که‌ ئاو هه‌بوو، ئاوه‌دانی، گۆڕان، بوژانه‌وه‌، گه‌شه‌سه‌ندن، گه‌شه‌پێدانی پیشەسازی ...
  • 21
    کانونی یەکەم

    سیستەمی بازرگانیی سلێمان هەڵشۆیی؛ سیستەمی تۆپەڵە بەفرەکە

    ئاراس مەسیفی چ کاک سلێمان، چ خەڵکەکەی پارەیان بە قەرز داوەتێ، قوربانی عەقلێکی سادە و چاوچنۆکیەکی بێرادەن. ئەو نمونانەش لە هەمو کۆمەڵگە و سیستەمە ئابورییەکاندا هەبوە و هەیە، لە داهاتوشدا دەبێت، هەرچەندە ئێستا لە زۆربەی وڵاتان بە یاساش قەدەغە کراوە. لە ئەمریکا کەسێک بەناوی مۆدۆلف لە ساڵی ٢٠٠٨ بەهەمان سیستەمی هەڵشۆی بە ملیار دۆلاری خەڵکی ئەمریکی خستە ئەو قومارەوە و ...